گم‌كرده‌اى را بيابد . از اين روى آرام‌آرام حركت مىكند تا چراغ خاموش نشود و مكانى را در جستجوى خويش فرو نگذارد . از اين روى اين حالت براى ضرب المثل به‌كار مىرود . مضطرب به معناى مدت حركت در انجام كارى است . » « 1 » ( فيا لها أمثالا صائبة و مواعظ شافية لو صادفت قلوبا زاكية و أسماعا واعية و آراء عازمة ) امام عليه السّلام مىگويد آن قدر شما را اندرز دادم كه اگر دلهاى سالمى را به اين اندازه پند داده بودم از هر سو ، ثمره مىدادند . بديهى است كه بذر خوب را اگر در زمينى ناشايست بكارند ، ميوه نمىدهد : « زمين پاك و نيكو ، گياهش به اذن خداوند نيكو برآيد و زمين ناپاك جز گياه اندك و كم‌ثمر ، بيرون نياورد . اين‌گونه ما نشانه‌ها را مىگردانيم براى قومى كه شكر خدا را به جاى آورند . » « 2 » امام عليه السّلام در خطبه ديگرى مىفرمايد : « من پندهاى پيامبران بر امتهايشان را بر شما خواندم و رسالت اوصيا را براى شما ادا كردم و شما را با تازيانه‌ام تأديب كردم و شما راست نشديد . » « 3 » ( فاتّقوا اللّه تقيّة من سمع فخشع ) فروتنى و افتادگى تنها از آن خداوند است و كسى كه براى بنده‌اى مانند خويش فروتنى كند ، ذليل و حقير و مجرم است . ( و اقترف فاعترف ) پرهيزكار اگر گناه كند پشيمان شده و توبه مىكند . ( و

--> ( 1 ) . شرح نهج البلاغه ، محمد عبده : 1 / 137 . ( 2 ) . وَ الْبَلَدُ الطَّيِّبُ يَخْرُجُ نَباتُهُ بِإِذْنِ رَبِّهِ وَ الَّذِي خَبُثَ لا يَخْرُجُ إِلَّا نَكِداً كَذلِكَ نُصَرِّفُ الْآياتِ لِقَوْمٍ يَشْكُرُونَ اعراف / 7 : 85 . ( 3 ) . « إنّي قد بثثت لكم المواعظ الّتي وعظ الأنبياء بها أممهم و أدّيت إليكم ما أدّت الأوصياء إلى من بعدهم و أدّبتكم بسوطي فلم تستقيموا » خطبه : 180 .